Het wordt tijd voor een flinke hervorming van ons pensioenstelsel!
Er wordt veel gediscussieerd over het pensioenstelsel. En niet alleen door hoogleraren en andere deskundigen (Theo Kocken, Ija Boelaars). Twee uitzendingen van TrosRadar en een goede documentaire van omroep Max onder de titel ‘Zwarte zwanen’ hebben daarbij flink geholpen. Ook het boek de Pensioenmythe van Martin Pikaart heeft de discussie opgeschud. Wat zo problematisch is in de discussie dat er geen overeenstemming is over de cijfers. Zolang dat uitblijft, is het lastig om het beste systeem te kiezen voor geconstateerde problemen. Veel van de deskundigen geven aan dat ons pensioenstelsel vooral heel oneerlijk werkt voor de nieuwe generatie. We worden om de oren geslagen met doemscenario’s, terwijl internationaal ons pensioenstelsel als een van de beste ter wereld te boek staat. Ik heb een aantal keren geprobeerd om de goede cijfers op een rijtje te krijgen. Ook om na te gaan of het mooie filmpje op You Tube wel helemaal klopt. Hier staan mijn cijfers: http://michielverbeek.nl/Item.aspx?id=1341. Mijn stelling is dat de bedrijfspensioenen heel goed financierbaar zijn, maar dat de problemen bij de AOW zitten. Over mijn cijfers heb ik een interessante mailwisseling gehad met Theo Kocken. Een van zijn kritiekpunten was de aanname van het rendement op de belegde gelden van de gezamenlijke pensioenfondsen. Aanvankelijk had ik 6% in mijn berekening opgenomen. Ik heb dat op zijn gezag naar beneden bijgesteld naar 4,5%. Na het zien van de documentaire de ‘Zwarte zwanen’ zou ik het percentage wel weer kunnen verhogen. Daar bleek dat een aantal grote pensioenfondsen zo’n 13% rendement hadden gemaakt op het belegde vermogen in 2012!.
Nieuw stelsel
Wat ik bezwaarlijk vind van het huidige stelsel is dat ik verplicht ben aan te sluiten bij een pensioenfonds dat gerund wordt door de werkgevers- en de werknemersverenigingen. Ik zou wel naar een meer geïndividualiseerd stelsel willen. Waarom mag ik niet mijn eigen pensioenbelegger uitkiezen? Ik vind het absoluut noodzakelijk dat de overheid bepaald dat iedereen die werkt verplicht moet sparen voor z’n eigen pensioen. Net zoals we bijvoorbeeld een aantal verplichte verzekeringen hebben. Zouden we dat niet hebben, dan wordt voor veel mensen de verleiding te groot om het geld op te maken en als ze met pensioen gaan dan moet de samenleving alles betalen. Kortom iedereen moet een deel van zijn inkomsten uit werk opzij leggen voor later. De overheid zou moeten bepalen hoeveel procent van het inkomen en hoeveel jaar. Ik zou denken aan een oplopend percentage met je leeftijd in een periode van 42 jaar. Vanaf 25 jaar zou het verplichte pensioensparen kunnen beginnen met 7%. Daarna laten oplopen tot zo’n 18%. Wil iemand meer sparen dan kan dat natuurlijk. Ik wil graag zelf kiezen bij welke bank of verzekeraar ik mijn pensioensparen wil onderbrengen. De bank of verzekeraar moet mij aangeven op welke manier ze mijn geld gaan beleggen. Daarin kan ik keuzes maken die bij mijn waarden en normen passen. Jaarlijks krijg ik een overzicht van wat er al gespaard is. Op die manier kunnen individuen invloed uitoefenen op de mate van risicovolheid van de eigen belegde gelden.
Verplicht beleggen in de Nederlandse economie
Momenteel investeren de gezamenlijke pensioenfondsen slecht 14% van het totaal aan gespaarde gelden in de Nederlandse economie. De schatting anno 2013 is dat er zo’n 1.000 miljard euro in de gezamenlijke pensioenpotten zit. 14% daarvan is een flink bedrag, maar het percentage is laag. Om onze Nederlandse economie te stimuleren zou het mooi zijn als er veel meer pensioengeld in de Nederlandse economie wordt gepompt. Dat zou kunnen als we nog een verplichting in het systeem brengen: bijvoorbeeld 40% van de pensioengelden moeten geïnvesteerd worden in de Nederlandse economie. Dat zou een flinke oppeper betekenen voor de huidige economische malaise.
Michiel Verbeek, 1 september 2013.
