Als je iets wilt veranderen aan het pensioenstelsel moet je een belangrijke wissel omzetten, maar niet de revolutie prediken!
De discussie over het pensioenstelsel komt meer op stoom. Oud-bankman en momenteel financieel commentator Peter Verhaar, beweerde in Pauw en Witteman dat de grote pensioenpot binnen 10 à 15 jaar voor de helft leeg is. In Buitenhof van zondag 23 december beweerden jonge vakbondsmannen dat het helemaal fout gaat met de pensioenen. Er zou voor hun generatie niets meer overblijven. Jammer dat de doelscenario’s allemaal zonder cijfermatige onderbouwing de ether ingeslingerd wordt. Volgens mijn berekeningen lijkt op z’n minst de bedrijfspensioenen heel solide. Deze jonge vakbondsmannen waren zonder meer energiek, maar hun analyses en oplossingen waren geen snars anders dan de oude hap van de vakbond.
Een ander stelsel
Peter Verhaar roemde het systeem in Denemarken. Daar moet wel verplicht gespaard worden, maar je bepaald individueel waar je dat doet. Dus niet verplicht bij het pensioenfonds van de branche waarin je werkt. Ik vind dat geen gek idee. De overheid legt op dat er een bepaald percentage van je salaris ingelegd moet worden in een pensioenfonds naar keuze. Als we dat doen willen we natuurlijk wel de zekerheid hebben dat we uitbetaald worden als het zo ver is. En als de verzekeraar of het pensioenfonds failliet gaat, wat gebeurt er dan? Dan verwacht iedereen dat de Staat de verplichtingen overneemt. Als dat zo is dan kunnen we natuurlijk ook kiezen voor een collectieve pensioenverzekering. Bijvoorbeeld bij de NPB (Nationaal Pensioen Bank). Je belegt een vast percentage van je inkomen bij de NPB. Als je de pensioengerechtigde leeftijd hebt bereikt (67 jaar) dan krijg je een basisinkomen plus een aanvulling op je gespaarde gelden. Op deze manier wordt de AOW en het bedrijfspensioen bij elkaar gebracht. Iedereen krijgt het basisinkomen. Heb je meer gespaard dan krijg je meer.
Pensioengelden als financieringsbron
Het zou goed voor de Nederlandse economie zijn als een groot deel van de pensioengelden in Nederland geïnvesteerd worden. Nu worden er heel veel pensioengelden in het buitenland geïnvesteerd. Wel leuk misschien voor het rendement, maar macro-economisch kan het weleens veel gunstiger zijn als er meer geld in ons eigen land blijft. We zouden kunnen regelen dat 50% van de gespaarde gelden in Nederland moet blijven. Beschikbaar voor de financiering van bedrijfsinvesteringen of voor de financiering van de overheidsschuld.
Nieuw systeem naast het bestaande
Naast het huidige systeem zou een nieuw systeem opgebouwd moeten worden. Iedereen met een pensioenopbouw mag kiezen voor voortzetting bij het huidige pensioenfonds, maar kan ook kiezen voor pensioenopbouw bij de NPB. De bestaande opbouw wordt overgeheveld naar de NPB en van daar uit geldt de nieuwe opbouw. Deze aanpak kan ook wanneer het Deense systeem wordt ingevoerd.
Michiel Verbeek, 24 december 2012
