In het Sociaal Akkoord zit een forse rekening voor gemeenten. En een groot gevaar voor het succes van de participatiewet.
Gemeenten zijn straks verantwoordelijk voor alle mensen die niet in hun eigen levensonderhoud kunnen voorzien. Voor mensen die langer werkloos zijn, maar ook mensen met een beperking. Met de grote decentralisaties (delen AWBZ naar de Wmo, jeugdzorg, participatiewet over werk en inkomen en het Passend Onderwijs) in het sociale domein krijgen gemeenten een uitgelezen kans om mensen te helpen vanuit hun eigen kracht. Vanuit hun eigen wensen, competenties en passies. Gemeenten kunnen straks diverse geldstromen bij elkaar te brengen en stoppen met problemen vanuit kokers te bekijken, maar integraal. Het Sociaal Akkoord dreigt daar een flinke streep doorheen te halen. Door dezelfde fout te maken als er gemaakt is bij de WSW-bedrijven (sociale werkvoorzieningen). Er staat in het Akkoord dat iemand met een handicap bij een bedrijf geplaatst moet worden en door het bedrijf betaald krijgt voor de werkelijke productieve bijdrage. Stel iemand is fulltime in het bedrijf, maar levert een productiewaarde van 20%. Dan betaalt de werkgever 20% van een regulier CAO-loon aan de persoon in kwestie. De overheid legt daar een bedrag bij tot het WML (Wettelijk Minimum Loon). Zou de reguliere betaling hoger zijn dan het WML, dan moet de werkgever het bedrag boven het WML bij passen. Wie betaalt de aanvulling tot het WML? Precies: de gemeente. Als de gemeente tot het WML moet bijpassen dan is het budget van de gemeente snel op. Dat is iets heel anders dan bijpassen tot een bijstandsbedrag of bijstand met bijvoorbeeld een plus van maximaal 10% of 20%.
Afschuiven op vrijwilligerswerk wordt goedkoper
Als het Sociaal Akkoord overeind blijft op dit punt dan wordt het voor een gemeente financieel veel aantrekkelijker om iedereen vrijwilligerswerk te laten doen tegen een bijstandsuitkering. Dat zou een ramp zijn!
Nadeel 35 Werkbedrijven
Het Sociaal Akkoord heeft nog een vervelend aspect voor gemeenten. De werkgevers en werknemers vinden dat zij maar de hele arbeidsmarkt moeten regelen in 35 nieuwe Werkbedrijven. Daarmee krijgen we gegarandeerd weer verkokering. Gemeenten moeten de organisatiemacht niet neerleggen bij de sociale partners, maar moeten het sociale domein onder eigen regie organiseren. De enige mogelijkheid om de verkokering te doorbreken.
Michiel Verbeek, 16 maart 2013
