Kernenergie is terug op de politieke agenda. Het is niet zo gek dat politiek rechts in Nederland zich warme voorstander toont van kernenergie. Tot voor kort heeft rechts Nederland geprobeerd de klimaatproblemen te bagatelliseren. Daar zijn ze van teruggekomen. Maar hoe moet je je als rechts dan profileren tegenover links op het milieuthema? Dat kon voorheen niet, maar kan nu met kernenergie. Rechts kan met kernenergie schermen met gunstige effecten op de CO2 uitstoot. Dat de VVD, de PVV en Trots op Nederland allemaal warme voorstanders zijn van kernenergie is logisch, maar van het CDA had ik het op dit moment niet verwacht. Het kabinet Balkenende/Bos/Rouvoet heeft bewust in de ambitieuze energieplannen geen plaats gereserveerd voor kernenergie. Het is met zoveel woorden in het regeerakkoord opgenomen dat er in deze kabinetsperiode geen voorstel komt voor een nieuwe kernenergiecentrale. Ook gek dat de oud-staatssecretaris van Milieu en nu fractievoorzitter van het CDA in de Tweede Kamer, van Geel, zich zo prominent in de media positief heeft uitgelaten voor kernenergie. Ook gek vanuit het perspectief van het rentmeesterschap. Het CDA maakt zich erg druk over het nalaten van een schuld aan het nageslacht gedurende zo’n 25 jaar, maar vind het opzadelen van onze nakomelingen met radioactief afval gedurende 100.000 jaar geen probleem. Vooraanstaand CDA’er en oud-premier Ruud Lubbers, vind de discussie over kernenergie een vervelende afleiding van veel belangrijkere onderwerpen (Buitenhof op zondag 7 september 2008).
Gebruik van kernenergie
Nu de discussie over kernenergie serieuzer wordt heb ik enige achtergrondinformatie gelezen. Ik ben te rade gegaan bij het rapport Fact Finding Kernenergie van de SER van september 2008. Een aantal cijfers zijn altijd nuttig. In 2006 waren er wereldwijd 437 kerncentrales met een totaal vermogen van 370 gigawatt. Dat is goed voor 6% van de wereldenergievraag en 17% van de elektriciteitsvraag. Van die 437 centrales staan er 144 in EU landen. Dat is veel meer dan ik had gedacht! Die 144 kerncentrales leveren 131 gigawatt vermogen. Dat is goed voor 31% van elektriciteitsvraag. In de EU landen heeft kernenergie al een behoorlijke positie. In Duitsland, België en Zweden wordt kernenergie uitgefaseerd. Frankrijk, Finland en Engeland gaan door. Als de levensduur van kerncentrales niet wordt verlengd van ca. 40 jaar tot 60 jaar dan daalt het aandeel in de elektriciteitsvoorziening in 2030 naar 5%. In het rapport van de SER is ook het prijsverschil in kilowatt uren opgenomen. Kernenergie kost tussen de 3,1 en 8 cent. Kolen tussen de 2 en 5,6 cent. Gas tussen de 3,4 en 6,6 cent. Wind tussen de 4,1 en 8,4 cent (wind op zee is iets duurder).
Drie type argumenten tegen kernenergie
Er zijn drie typen argumenten tegen kernenergie: 1. Er is nog steeds geen afdoende oplossing voor het verwerken van radioactief afval. 2. Radioactief materiaal kan gebruikt worden voor bommen. Terroristische organisaties zouden die makkelijker kunnen maken. En 3. Een kernenergiecentrale of een opslagplaats van radioactief afval kan snel een gevaarlijk doelwit worden voor een terroristische organisatie. Deze vrees leidt tot heel veel beveiliging van centrales. Maar is nog een veel belangrijker argument om momenteel niet het kernenergieprogramma te intensiveren en dat is dat er betere alternatieven zijn.
Links moet snel met een antwoord komen
Politiek links moet snel met een goed antwoord komen op de kernenergie lobby en de hang naar deze vermeende goedkope oplossing van het klimaatprobleem. En als links alleen komt met de mantra van het afvalprobleem dan zal dat niet sterk genoeg zijn. We gaan immers ook experimenteren met het opslaan van CO2 in de grond. Ook daar weten we nog onvoldoende van wat voor effecten dat heeft op de toekomst. En de voorstanders maken wel voortgang met verbeterde vormen van opslag. Links moet zich niet gaan verweren tegen kernenergie, maar moet een veel aantrekkelijker alternatief bieden. Het alternatief zit in zonne-energie, windenergie en andere energievormen waarbij gebruik gemaakt wordt van natuurlijke bronnen. Links moet proberen financiële middelen te sluizen in de richting van technologische verbeteringen van de echte duurzame energiebronnen. Links moet een goed verhaal hebben over de waterstofeconomie. Maar wie moet die verhalen over de bühne krijgen? De huidige minister van Milieu is ongetwijfeld een uiterst deskundige minister, maar communiceert slecht. Van Groen Links hoeven we niets te verwachten. Die zullen zich concentreren op ‘consuminderen’ en ontgroeien daarmee niet de geitenwollensokken sfeer. Ik zie een mooie kans weggelegd voor Diederik Samsom van de PvdA. Hij is nooit principieel tegen kernenergie geweest, maar altijd om praktische redenen, is uiterst deskundig op dit terrein en kan communiceren! Energiepolitiek is een uiterst interessant thema voor de PvdA.
7 september 2008
