De speculaties over een Grieks faillissement of vertrek uit de Eurozone en wellicht de Europese Gemeenschap worden angstig veel en luid gehoord.
Ik hoop dat Jeroen Dijsselbloem met z’n vrienden van de Trojka (Europese Commissie, Europese Centrale Bank en het Internationaal Monetaire Fonds) het gedreig alleen voor de bühne doen omdat ze rekening houden met vergaande geopolitieke consequenties. Stel dat de harde standpunten niet overbrugd worden en het gaat fout dan kan het wel eens heel erg fout gaan. Tsipras en zijn regering zullen in de handen van Poetin gedreven worden en ook de Chinezen staan klaar om de Grieken de helpende hand toe te steken. Waarom zouden de Grieken migranten uit Afrika nog proberen tegen te houden? Welnee, dat wordt het verstrekken van een enkeltje en een routekaart naar Duitsland, Frankrijk en Nederland. In Nieuwsuur van donderdag 17 juni schetste Rob de Wijk ook nog even de consequenties voor de Navo. Allemaal uiterst gevaarlijk!
--afbeelding verwijderd--
Leren van het faillissement van de Lehman Brothers Bank
In september 2008 ging de Lehman Brothers Bank failliet. De grote zakenbanken en de Amerikaanse overheid hebben het weekeinde voor de fatale maandag lang gepraat over een reddingsplan. Ze hebben uiteindelijk de bank niet geholpen, omdat ze een hekel hadden aan de directeur van de Lehman Brothers Bank en omdat ze nooit gedacht hadden dat er zo’n domino-effect zou kunnen ontstaan. Achteraf had de kredietcrisis waarschijnlijk veel meer in toom gehouden kunnen worden als Lehman Brothers wel gered zou zijn! Ik hoop dat er nog wel een paar hoofdrolspelers in het Griekse drama de kop erbij houden en weten te voorkomen dat er een onvergetelijke fout gemaakt wordt.
Pensioenen
Het meningsverschil tussen de Griekse regering en de vertegenwoordigers van de Trojka lijkt zich toe te spitsen op de pensioenen. Volgens de Trojka zijn ze te hoog. In Griekenland is het gemiddelde pensioen 958 euro per maand, terwijl dat in Duitsland 766 per maand is. De pensioenen moeten naar beneden, vindt de Trojka. Dat scheelt veel overheidsuitgaven. Maar door de deplorabele economische situatie leven er momenteel meer dan alleen de gepensioneerden van het pensioen. Kinderen die niet meer zelfstandig kunnen wonen, trekken bij ouders in en maken ook gebruik van het pensioen. Al is het op zichzelf verdedigbaar om een verlaging van de rijksbijdrage in de pensioenen te bepleiten, maar in de huidige situatie moet je dat niet doen. Nu leidt het alleen maar tot nog meer vraaguitval. De vicieuze cirkel gaat dan nog verder en dieper naar beneden.
--afbeelding verwijderd--
Gebeurt er nu niets aan de economie?
Wat Griekenland nodig heeft is een plan voor de reële economie. Bedrijven moeten producten maken en diensten leveren. Daar is koopkracht voor nodig. Die kringloop moet aangezwengeld worden. Griekenland heeft investeerders nodig. Geld voor Griekenland moet niet alleen gebruikt worden voor het afbetalen van financiers uit Duitsland en Frankrijk, maar geïnvesteerd worden in de reële economie. Griekenland heeft heel veel geld geleend van Europa, maar waar is het allemaal voor gebruikt? De Griekse econoom Yiannis Mouzakis rekent het volgende voor:
- 81 miljard financiering overheidsschuld
- 48 miljard Griekse banken
- 41 miljard voor rente
- 35 miljard herstructurering Griekse schuld
- 27 miljard publieke sector
- Samen: 232 miljard.
Bovenop deze bedragen heeft Griekenland nog leningen gehad van het IMF (Internationaal Monetaire Fonds). De Griekse economische kringloop is nauwelijks gestimuleerd. En dan te bedenken dat de Griekse werkloosheid 25% is en de jeugdwerkloosheid op 50%.
Wel of niet schulden kwijtschelden?
Tsipras wil dat een deel van de Griekse schulden wordt geschrapt. Veel deskundigen en zogenaamde deskundigen roepen dat Griekenland de schulden nooit kan terug betalen. Natuurlijk geeft kwijtschelding lucht, maar die lucht kan tijdelijk ook op een andere wijze geboden worden. Lage rentes en lange aflossingstermijnen. Bijvoorbeeld de eerste 5 jaar geen rente en aflossing. Schuld is helemaal geen probleem als je de last van de schuld kunt dragen! Griekenland heeft een schuldpercentage van 177%. De huidige schuld is 177% van de totale omvang van de Griekse economie. Voor Nederland geldt 69%, maar voor Portugal 130% en Italië 132%. De hoogste procentuele staatsschuld kunnen we vinden in Japan: 230%. De hoogte is niet bepalend voor of je het wel of niet kunt dragen. Kwijtschelden van schulden heeft vergaande gevolgen voor balansposities van de geldverstrekkers. De focus moet liggen op het aanzwengelen van de Griekse economie. Dat hoeft niet belast te worden door de schuldpositie door lage rentes en lange aflossingsperiodes.
Bijdrage Nederland
Nederland heeft 3,2 miljard geleend aan Griekenland. Daarnaast heeft Nederland een aandeel van 14,6 miljard in het Europees Fonds voor Financiële Stabiliteit (EFSF). Uit dit fonds heeft Griekenland leningen ontvangen. Dat zijn we allemaal kwijt bij een Grexit. Bij een goede ondersteuning van Griekenland zal daar veel meer van overeind blijven!
Ondertussen in Athene
--afbeelding verwijderd--
De onheilstijdingen leiden in Athene ook al tot protesten voor Griekenland in de Eurozone. Zij zijn zelfs bereid om nog meer offers te brengen. Grieken met nog een beetje geld op de bank zijn bang dat het fout gaat en halen hun geld van de bank. Alle Europese banken en pensioenfondsen hebben hun posities in Griekenland allang afgebouwd. Bij een faillissement zal waarschijnlijk de Europese Centrale Bank de pineut zijn en de kleine spaarders in Griekenland. Als de slechte berichten over de onderhandelingen doorgaan, dan kan het eerste dominosteentje ook omvallen door een bankrun van angstige Grieken.
--afbeelding verwijderd--
Zijn de plannen van Tsipras en Varoufakis nu zo onredelijk?
In maart van dit jaar heeft Tsipras en zijn regering hervormingsvoorstellen gepresenteerd. Zijn die nu werkelijk zo onder de maat? Het vervelende van die lange onderhandelingen is dat er in de afgelopen maanden helemaal geen begin is gemaakt met de uitvoering van die plannen. Logisch als er nog onderhandeld wordt. Zo stom! Ze hadden al lang aan de slag moeten gaan met het hervormingsprogramma!
--afbeelding verwijderd--
Als je met je neus in de pap zit, zie je de randen van het bord niet
Zou Jeroen Dijsselbloem en zijn Europese companen alleen maar oog hebben voor het klein krijgen van Tsipras en Varoufakis? En niet zien dat ze spelen met levens van eenvoudige Grieken? En zouden ze teveel met hun neus in bezuinigingen zitten zodat ze geen oog hebben voor de gigantische geopolitieke gevolgen van een foute beslissing?
--afbeelding verwijderd--
En al die vakanties?
De bedachte last minute reizen naar een Grieks eiland worden momenteel vast omgezet naar Spanje of Portugal. Daarmee zetten we de Grieken weer verder op afstand. Vakantiegangers die al geboekt hebben zullen alert zijn op berichten over vakantieoorden die het hoofd niet meer boven water kunnen houden. Onze vakantie naar Kreta staat nog steeds. Voor de zekerheid zullen we wat meer cash meenemen!
--afbeelding verwijderd--
Michiel Verbeek, 4 mei 2015
