Hadden de politie en de burgemeester van Haren een feest moeten faciliteren bij Project X Haren of hebben ze daar terecht van afgezien? Zouden de raddraaiers zo’n feest ook verpest hebben? Worden alle grote publieke evenementen door raddraaiers gekaapt en worden andere feestgangers meegesleept en worden dat vanzelf ‘gelegenheidsraddraaiers'?
Als Harenaar ben ik vrijdagmiddag even gaan kijken in de buurt van het huis van de 16-jarige Merthe. Er heerste wel een leuk sfeertje, maar er was ook een ongerust gevoel over wat er zou gebeuren. Om ongeveer 15.30 uur hoorde ik van een medewerker van de gemeente dat er paniek heerste, omdat er een aankondiging was van de komst van hooligans van Feijenoord. Gelukkig was er 400 man ME achter de hand. Thuis heb ik de livestream, RTV Noord (de live-verslaggeving was voortreffelijk) en de site van Haren de Krant gevolgd. In huis kon ik volgen wat er twee straten verderop gebeurde! Om 20.00 uur stond ik voor ons huis en hoorde feestlawaai. Waarschijnlijk van het terrein van de Gorechtvelden, dacht ik. Even later bleek dat helemaal niet van de Gorechtvelden te komen, maar van de kruising Jachtlaan-Stationsweg. Van heel veel ooggetuigen heb ik gehoord dat de sfeer tot een uur of negen gemoedelijk was. Veel jongeren die naar Haren zijn gekomen dachten echt dat er een feestje zou zijn! En als het niet georganiseerd zou zijn, zou het spontaan ontstaan. Op een gegeven moment sloeg de sfeer om en werd het grimmig. Wat daarna gebeurde hebben we kunnen zien op televisie, horen op de radio en lezen in de krant, op facebook en twitter.
Waarom geen feest mogelijk gemaakt?
De grote vraag die bij heel veel mensen door het hoofd spookt is: ‘waarom werd er niet iets georganiseerd op oude voetbalvelden van Gorecht? In de persconferentie van burgemeester, politie en Openbaar Ministerie kwam die vraag aan de orde. Ze hebben het overwogen, maar er is van afgezien omdat het teveel risico’s met zich mee zou brengen en een aanzuigende werking zou hebben. Met de snelheid van de sociale media zou er heel veel extra publiek naar Haren zijn afgereisd, was de gedachte. En dat wilde men niet riskeren. Terecht onderstreepte de driehoek dat het feestje verziekt is door een groep (volgens de driehoek ‘goed voorbereide’) raddraaiers. De politie en de ME waren verrast door het extreem agressieve geweld. Omwonenden en goedwillende jongeren getuigden allemaal van angstige momenten! Voor de driehoek was de snelheid en de impact van de facebook oproep een nieuw fenomeen. Voor hun misschien wel, voor menig ander niet! Wat wel waar is dat het de eerste keer was in Nederland dat er een dergelijk feest was aangekondigd. In andere landen is het al eerder voorgekomen. Wat natuurlijk helemaal niet nieuw was, is een grote groep jongeren met drank (op twitter was er een foto te zien van een auto met aanhanger met zeker 150 kratten bier) en pillen in een kleine ruimte. Wat was de bedoeling van de politie? Proberen beweging te krijgen in de menigte en ze uit elkaar drijven in de hoop dat ze allemaal naar huis zouden gaan? Kan dat lukken in een woonbuurt met allemaal kleine straten? Kon de harde kern van relschoppers niet geïsoleerd worden? En was er echt een aanwijsbare harde kern of maakte de situatie ‘gelegenheidsraddraaiers’? En waarom hebben politie en ME geen cordon om Haren gelegd en ervoor gezorgd dat niemand het dorp in zou komen? Er was immers geen feestje! Dat kon niet, omdat er veel mensen lopend kwamen, zei de korpschef. Is dat een afdoend argument? En nog één brandende vraag: ‘waarom stond de ME te kijken bij het plunderen van Albert Heijn in plaats van in te grijpen?
Schoonmaakactie
Op de dag na de avond van de 21ste was de betrokkenheid van Harenaars bij de eigen gemeente hartverwarmend. Zaterdagochtend was het vanaf 9.00 uur heel druk in het centrum. Gemeente en ME’ers waren samen met heel veel Harenaars de boel aan het schoonmaken.
Nog geen definitieve conclusies
Ik ben er nog niet uit of hier nu goed gehandeld is of niet. En of de mogelijke alternatieven wel werkbaar waren. Wat vaststaat, is dat relschoppers met voorbedachte rade heel snel een groep op hol kunnen krijgen ten koste van goedwillende feestvierders. Dat er erg veel agressie is geweest richting politie en ME. Dat erg veel Harenaars onrecht is aangedaan. En dat Merthe en haar familie onze steun verdienen! De uitnodiging op Facebook van Merthe is dan wel de aanleiding geweest, maar zeker niet de oorzaak van alle ellende. Ik hoop dat ze zo snel mogelijk zonder problemen weer naar school kan.
Michiel Verbeek, 23 september 2012
