De laatste weken van 2013

Nelson Mandela is voor velen in woord een voorbeeld, maar in daden valt het tegen. Ik ben erg enthousiast over De Correspondent. Jammer dat Uruguay ons voor is. Er komt weer meer armoede in ons land en het vervelende is dat je er geen vrij van kan nemen! Jeroen Dijsselbloem is terecht ‘politicus van het jaar’ geworden.

Nelson Mandela

Alle herdenkingen van Nelson Mandela zijn inmiddels voorbij. Het was opmerkelijk hoeveel mooie woorden vele politici en bekende wereldburgers gesproken hebben over de eigenschappen en de voorbeeldfunctie van Mandela en er zoveel zijn die die mooie in hun eigen leven zo weinig vorm geven. Het ergste zijn wel de familie van Mandela die strijden om de erfenis. Mandela zal zich afvragen waarom hij deze naasten toch onvoldoende heeft aangeraakt met zijn opvattingen van goed en slecht en verdraagzaamheid. Ik zal van Mandela zeker iets heel kleins onthouden: het permanent onderhouden van je lijf. Dan had hij het over reinigen, in beweging houden en voeden. Dat is een van de redenen dat hij de gevangenschap heeft kunnen overleven.

Lodewijk Asscher

Lodewijk Asscher wil met de Wet Werk en Zekerheid meer zekerheid voor mensen met een flexibel contract en wil dat werkgevers moeten kunnen beschikken over werknemers die goed zijn voor het bedrijf. Hij gelooft ook wel dat zijn maatregelen een kleine stap is volgens macro-economen, maar hij hoopt op een grote verbetering voor gewone mensen. Ik vrees dat Asscher z’n doelen niet bereikt met dit nieuwe beleid: http://michielverbeek.nl/Item.aspx?id=1469

Rutger Bregman en ongelijkheid

Ik vind de journalisten Rutger Bregman en Johannes Visser van De Correspondent de grote journalistieke ontdekking van 2013. Bregman had onlangs weer een prachtig artikel over ongelijkheid: https://decorrespondent.nl/388/99-problemen-1-oorzaak/457444240-ea17e415 . Hij heeft als bron gebruikt het boek The spirit level van Richard Wilkinson en Kate Pickett. Zij tonen een sterke correlatie aan tussen ongelijkheid en sociale problemen.

**Afluisteren

**

De Inlichtingendienst mag wel alle internetfora volgen op sites via providers als KPN, T-Mobile en Vodafone, maar niet van de kabelondernemers, zoals Ziggo, UPC en XS4all. Dat is toch raar?

Kabelaars

Ik woon voor energie in een Essent gebied, maar ik kan rustig mijn stroom afnemen van Greenchoice. De infrastructuur wordt ter beschikking gesteld voor iedere leverancier van stroom. Zo krijg je goede marktwerking. Hoe anders ligt dat bij een internetverbinding en telefonie. Ik woon in een Ziggo gebied, maar kan niet mijn telefonie en internetbehoeftes afnemen bij UPC. Wat zou het fijn zijn als de basisinfrastructuur voor iedereen beschikbaar zou zijn. En dat alle leveranciers daar gebruik van zouden kunnen maken.

Uruguay en Opstelten

In Uruguay heeft het Lagerhuis ingestemd met de legalisering van teelt, verkoop en consumptie van wiet. Met 50 stemmen van 96. Op die manier wil de regering de criminaliteit beter bestrijden. Al decennia lang worden er overtuigende argumenten ingebracht om te stoppen met de ‘war on drugs’. Laten we hopen dat Uruguay al snel met hoopvolle praktijkervaringen komt, die andere landen over ****

de streep halen. In Nederland doen burgemeesters met diverse politieke kleuren een verwoede poging om in Nederland het idiote beleid van het accepteren van wietverkoop en -consumptie, maar verbod op teelt. Maar ze stuiten op de botte muur van minister Ivo Opstelten. Volgens Opstelten biet regulering geen oplossing. Noch de illegale plantages, noch de achterliggende (georganiseerde) criminaliteit zullen met het reguleren van de teelt voor coffeeshops verdwijnen. Dat komt, omdat 80% van de in Nederland geproduceerde hennep bestemt is voor export’. Jammer dat het denken bij Opstelten in dit dossier al een tijd tot stilstand is gekomen! Zelfs voor een proef is Opstelten niet te vermurwen. We moeten hoop putten uit een aantal Amerikaanse staten en Uruguay.

Interessante cijfers

1. Ruim 3% van 7,7 huishoudens maakt gebruik van 5 of meer regelingen. In de wijk Centrum Zuidzijde in Lelystad is dat 18,3%. En dan zijn huur- en zorgtoeslag niet meegenomen).

2. 0,9% van de huishoudens is verbonden aan een sociale werkplaats. In de gemeente Oldambt ligt dat op 7% en is er wachtlijst voor 2% van de huishoudens.

3. Er zijn ca. 25 regelingen voor ondersteuning van een huishouden.

4. In Hoogeveen is 14% van beroepsbevolking werkloos. In sommige wijken zelfs 20%.

5. De huidige AWBZ kost 27 miljard euro. Na de overheveling van een deel naar de Wmo blijft er volgens planning een kern AWBZ over ter grootte van 10 miljard euro.

6. Volgens onderzoek van bureau Berenschot gaan 800 van de huidige 2.000 verzorgings- en verpleeghuizen dicht.

7. In de periode 1980 – 2010 zijn het aantal plekken in verzorging- en verpleeghuizen verminderd van 196.000 naar 158.000. Tot 2017 zal dit verder verminderen tot 95.000. Dat betekent dat 1 op de 7 80-plussers dan nog maar in een verzorgings- of verpleeghuis woont.

8. In de periode 2014-2017 zullen er ca. 22.000 banen (= 36.000 mensen) uit de ouderenzorg verdwijnen.

9. In 2012 moesten 664.000 mensen rondkomen van een inkomen onder de lage inkomensgrens. In 2011 waren dat er 575.000.

10. In 2012 waren er 170.000 huishoudens met tenminste 4 jaar een laag inkomen.

11. In 2010 waren er 25,2% eenoudergezinnen met minderjarige kinderen met een laag inkomen. In 2011 steeg het percentage naar 28,4% en in 2012 naar 30%.

12. In 2012 leefden 384.000 jongeren in een arm huishouden. In 1994 waren dat er 421.000.

Discussie over armoede in Buitenhof van 15-12-2013

Wat is armoede? Dat is altijd relatief. Het is onvoldoende om mee te doen in de samenleving. Een sociaal minimum is niet veel, maar toereikend om mee te doen. Om mee te doen heeft iemand middelen nodig voor eten, huisvesting, kleding en middelen om te participeren. Eva Scholte, directeur van Humanitas, deed mee aan de discussie. Zij maakte armoede heel tastbaar met de voorbeelden van huishoudens waar geen geld is voor nieuwe kleding voor de kinderen, niet iedere dag een warme maaltijd op tafel gezet kan worden en waar kinderen niet mee kunnen op een schoolreisje en niet op een sportclub kunnen. Socioloog Godfried Engbersen signaleerde de groei van ‘werkende armen’. Frank de Grave, Eerste Kamerlid van de VVD en oud-wethouder in Amsterdam, pleitte tegen generieke verhoging van bijvoorbeeld een bijstandsuitkering, maar pleitte voor specifieke oplossingen in specifieke gevallen. Soms is dat betere schuldhulpverlening. Wat zijn de oorzaken van armoede? Volgens Engbersen: geen werk, slechte gezondheid, relatie op de klippen en een gebrekkige opleiding. Eva Scholte gaf voorbeelden van de bijdrage die Humanitas met duizenden vrijwilligers kan betekenen, maar dan moeten overheden wel de financieel bijdragen aan het scholen van vrijwilligers.

Schaarste

Ik noemde Rutger Brugman al eerder in dit bericht. Hij heeft mij ook kennis laten maken met de psycholoog Eldar Shafir van de universiteit van Princeton en de Harvard econoom, Sendhil Mullainathan. In hun boek ‘Schaarste’ laten ze zien wat armoede met iemand kan doen. De schaarste aan middelen neemt bezit van je geest. Zij stellen je voor om tijdens een gesprek aldoor aan iets anders te denken. Er is onvoldoende mentale capaciteit of te wel bandbreedte beschikbaar om met andere dingen bezig te zijn. Je wordt opgeslokt door vragen als ‘Wat eten we vanavond? Of Waarvan betaal ik het schoolgeld? Of ‘hoe haal ik het einde van de week’. De schaarste mentaliteit levert extra kracht voor het oplossen van korte termijn problemen, maar er is weinig aandacht voor de langere termijn. In het artikel van Rutger Bregman in De Correspondent kwam deze mooie uitspraak voor: Van armoede kun je geen vrij nemen, maar van een druk leven wel.

Biblionet ID in transitie

Het jaar 2013 begon heel goed voor Biblionet ID en eindigde ook weer heel goed. Daar tussen in had Biblionet ID te maken met bezuinigingen bij gemeenten en het effect van ‘de kat uit de boom kijken’ bij alle nieuwe taken die op de gemeente af komen. Biblionet ID maakt digitale informatieloketten en sociale kaarten voor gemeenten. Wij hebben een Jalp sociaal loket gemaakt dat past bij alle vernieuwingen waar de gemeente in 2014 en 2015 mee te maken krijgt. Biblionet ID is met Jalp en met INVIS als sociale kaart klaar voor de grote transities van gemeenten.

Jeroen Dijsselbloem

Op zondag 22 december 2013 werd minister van Financiën, Jeroen Dijsselbloem, een uur lang ondervraagd door Mariëlle Tweebeeke. Dijsselbloem was net deze week uitgeroepen tot ‘politicus van het jaar’. Het komt niet vaak voor dat een minister ‘politicus van het jaar’ wordt, maar ik vind het een zeer goede keuze van de parlementaire pers. Hij heeft een mooie onderkoelde uitstraling en weet waar hij het over heeft. Hij combineert het ministerschap met een zware opdracht in Europa. Hij lijkt altijd ‘in control’. Dat is een prettige eigenschap in de financiële sector. Bij de hulp aan Cyprus heeft Dijsselbloem al aangegeven dat er een verschuiving van risico’s zou moeten gaan plaatsvinden van de belastingbetaler via de overheid naar aandeelhouders en obligatiehouders van banken. Mariëlle Tweebeeke vergat helaas om door te vragen naar de consequentie van het aantrekken van aandeelhouders en obligatiehouders bij banken als hun risico’s vergroten. Zouden aandeelhouders niet geneigd zijn hun heil elders te zoeken? Dijsselbloem was blij met de voortvarendheid bij de totstandkoming van de bankenunie. Met een resolutieraad die gaat bepalen of een bank failliet moet gaan bij problemen en met een resolutiefonds waaruit problemen gefinancierd kunnen worden. In het gesprek kwam naar voren dat Dijsselbloem lange tijd een hele belangrijke rol heeft gespeeld op de achtergrond. Hij hoefde niet zo nodig in de spotlights. Dat liet hij graag over aan anderen. Die bescheidenheid is misschien nu wel zijn grote voordeel. Hij is inhoudelijk uiterst sterk en heeft geduld. Prachtige eigenschappen in zijn moeilijke jobs.

Uitspraak

Opgetekend uit de mond van Humberto Tan op 8 december 2013 waarin hij iemand van de Volleybal bond uit Brazilië citeerde: Volleybal is de grootste sport in Brazilië. Voetbal doet niet mee, want dat is een religie!

Michiel Verbeek, 22 december 2013

Terug naar top