Michiel Verbeek

22 feb

Wie durft? Is de titel van het boek van de beste Davis Cup team coach die de Nederlandse tennissers hebben gehad. Tjerk Bogstra heeft nu samen met Tom Kempers een tennisacademie voor jongeren die kiezen voor een studie als tennisprof. Ik heb met erg veel plezier in 1 dag het boek van Tjerk Bogtstra uitgelezen. Voor mij was het even weer helemaal ondergedompeld worden in de tennisserij.

Tjerk’s eigen weg als tennisprof

(foto van Jan Maarten Goedkoop)

Het boek begint in Zuidlaren bij zijn familie en zijn tennis in Haren en Groningen. Zeer openhartig spreekt Tjerk over zijn relatie met zijn moeder en zijn zussen. Na zijn successen in de regio, wilde Tjerk de stap maken naar een profcarrière. Daarvoor moest Tjerk Groningen verlaten, maar eerst zijn Havo diploma. In dat jaar (1985-1986) heb ik een kleine bijdrage geleverd als tennistrainer en begeleider op toernooien in de buurt. In dat jaar hebben we contact gelegd met het tennisinstituut van Fred Hemmes. In de weekenden kon Tjerk daar regelmatig terecht. Zijn echte stap op weg naar een profcarrière maakte Tjerk met zijn keuze voor Henk van Hulst. Daar ging hij trainen met Paul Haarhuis, Jacco Eltingh, Sjeng Schalken, Fernon Wibier en vele anderen. Ik heb nog even mijn dossier uit die tijd opgezocht. In de periode toen Tjerk competitie speelde bij Haren trainde hij met Gert Bolk. Toen hij de overgang maakte naar Cream Crackers in Groningen veranderde de situatie. Tjerk heeft mij gevraagd om de technische training te coördineren en Fokko Bos de conditietraining.

Als ik het dossier zo bekijk hebben wij heel consciëntieus de training en de begeleiding op een aantal toernooien ingericht. Ik moest vanwege andere werkzaamheden mij beperken tot de begeleiding op toernooien in Nederland. Vanuit de buitenlandse toernooien kreeg ik een kaartje. 

De professionaliteit en discipline van Tjerk is terug te zien in de dagschema’s van uur tot uur en de aandacht voor tennistraining, conditietraining, voeding, mentale training en toernooien spelen. In het dossier zaten twee leuke artikelen:  TjerkBogtstra_19850926.pdf  en  TjerkBogstra_Gasuniek1986.pdf 

Vuilnisbeltspel van Jan Siemerink

Het boek gaat over zijn leven als tenniscoach. In 1991 is hij begonnen als coach met Jan Siemerink. Hij beschrijft hoe de spagaat is als coach. De coach, die regie voert, maar tegelijkertijd werknemer is van de speler. Je bent de trainer, maar ook meereizende vriend. Over Jan Siemerink schrijft Tjerk interessante openhartige dingen. ‘Jan is goed in alles waar ik hem niet op train’. Jan is op z’n best als fanatieke aanvaller, terwijl Jan geen bluffer is, maar een rustige nuchtere jongen zonder poeha. De coach van Andre Agassi noemde het spel van Siemerink: een garbage game. Volgens hem speelt Jan alleen maar kloteballen met zijn vuilnisbeltspel. Het vreemde spel van Jan was wel gebaseerd een groot atletisch vermogen, springkracht en snelheid. Voor collega spelers was Jan nooit een fijne inspeelmaat. Tenzij je tegen een linkspoot moest spelen. Gevolg was dat Tjerk heel veel zelf op de baan stond tegenover Jan. Het hielp Tjerk wel om zelf ook op goed niveau te blijven!

Wachten is veel leuker geworden

Toernooien spelen als beginnend prof is niet eenvoudig. Daar heeft Tjerk z’n portie van meegekregen. Het vele wachten tussen wedstrijden door werd gevuld met lezen, dobbelen en kaarten. Tegenwoordig is wachten veel leuker met de interactie met de hele wereld op je mobiel en tablet, met je eigen muziek, leuke filmpjes en digitale instructie. In het hele boek legt Tjerk uit dat de weg naar tennisprof erg lastig is. Daar moet je heel bewust voor kiezen, daar heb je geduld voor nodig en je moet bereid zijn veel offers te brengen. In het boek vertelt Tjerk het verhaal van Sebastiaan Bonapart met een aantal andere spelers in Kazachstan en Marokko. Deze Sebastiaan Bonapart is trouwens zeer gemotiveerd om prof te worden. Dat bleek bijvoorbeeld uit het interview met Felix Meurders bij De Nieuws BV.

Ramon Sluiter en Martin Verkerk

Als je over het grote succes van Tjerk met Jan Siemerink leest en de hoge standaards die Tjerk heeft voor zichzelf en voor spelers, dan verbaast eigenlijk het werken met Ramon Sluiter en Martin Verkerk. Tjerk werd door beide spelers benaderd in een periode dat ze aan een comeback wilden beginnen. Hij moet geweten hebben dat de kans op succes heel klein zou zijn. Mooie anekdote is dat Tjerk liever niet zag dat Martin Verkerk z’n shirtje ververste. Zijn bovenlichaam was nog in de modus van het verkeerde leven voor zijn comeback. Tjerk heeft Ramon meegemaakt als Davis cup speler met groot succes. Dat moet mede de reden zijn geweest om Sluiter te helpen. Loyaliteit en inzet zijn pijlers waarop Bogtstra prima kan werken. Van de ervaringen met Sluiter en Verkerk moet Tjerk ook geleerd hebben dat werken met iemand die een gat naar succes in het verleden moet overbruggen voor de beleving iets totaal anders is dan de belofte van het perspectief in de toekomst van jonge spelers. Die dromen van het nog niet ervaren succes. Daar is het mooi werken voor.

Gevecht met de KNLTB

Het was voor Tjerk een mooie overwinning op de KNLTB toen de spelers van het Daviscupteam zelf aanstuurden op de vervanging van Michiel Schapers door Tjerk. De Bond wilde Tjerk helemaal niet. Die hadden Hans Felius op hun lijstje staan. Terecht dat de rebellerende spelers hun zin hebben gekregen. Iets wat Tjerk misschien van zijn door hem geroemde voetbal collega, Louis van Gaal, heeft geleerd: zorg voor een hecht goed technisch team. Tjerk heeft zijn eigen conditietrainer, fysiotherapeut en ploegmanager uitgekozen. Bij het lezen van de mooie verhalen van de Daviscup wedstrijden zie ik de vele televisiebeelden weer op het netvlies. Tjerk vertelt over wat we op de televisie konden zien: er staat een hecht team. Hij was er een kei in om van die individualistische tennissers een team te maken. Een team met spelers dat voor elkaar door het vuur ging. En die het zo waardeerde in Tjerk dat ze op verschillende manieren gecoached werden. Voor die individuele aanpak heeft Tjerk veel geleerd van de Action Type benadering van Peter Murphy. Wat heeft Tjerk zich moeten inhouden naast Sjeng Schalken door even helemaal niets te zeggen, er alleen maar zijn! In schril contrast daarmee was de coaching van Ramon Sluiter. Het enthousiasme spatte van de buis af. Voor de Duitse coach Carl Uwe Steeb, werd de power van Tjerk als lichtend voorbeeld genomen bij de weg naar de uitgang! Na de mooie jaren als Daviscupteam captain kwamen er slechtere tijden. De nieuwe generatie spelers kon niet het niveau halen van de generatie daarvoor. In 2006 werd het contract met Bogstra niet verlengd door de KNLTB. Tot grote verrassing van Bogtstra. Het pijnlijke was dat het ontslag werd medegedeeld door Richard Krajicek en Hans Felius. Krajicek had zich sterk gemaakt voor zijn komst en Felius, de man die zelf de plek van Tjerk wilde hebben! De Volkskrant kopte:

Heerenveen

Eind 2006 kreeg Tjerk de uitnodiging om voor de voetbalclub Heerenveen te gaan werken als performance coach. Erg interessante uitdaging. Het liep echter anders. Op het laatste moment ging het door de wisseling van de wacht binnen het bestuur van Heerenveen niet door. Ter compensatie kreeg Tjerk een jaarsalaris mee, die hij goed gebruikte om in zichzelf te investeren. Bijvoorbeeld een opleiding NLP (Neuro Linguïstisch Programmeren).

Bogstra Kempers academie   

Met heel veel verschillende ervaringen is Tjerk samen met oud-prof tennisser Tom Kempers in 2010 begonnen aan een eigen tennisacademie voor talentvolle tennissers met de ambitie voor een profcarrière. Niet zoals veel tennisscholen met een topsportdeel en een recreatiedeel, maar met alleen een topsportdeel. Voor Tjerk is het een droomproject om één van zijn eigen pupillen te begeleiden op Wimbledon of Roland Garos. Het valt niet mee als ambitieuze jonge tennisser om succes te proeven als prof. Het is hard werken en veel vallen en opstaan. Het vergt veel geduld en investeren in training en coaching. Een grote belemmering voor veel talentvolle jonge tennissers is uiteindelijk geld. Je hebt veel geld nodig voor training, coaching, reizen en verblijf. Bij de eerste successen op Futures win je nog niet direct je kosten terug. Zou de KNLTB niet een beetje meer kunnen helpen? Zou het niet zinvol zijn dat tennisscholen expertise, trainingsmogelijkheden en coaching gaan delen? En onderling meer wedstrijden faciliteren? Zou het niet zinvol zijn als er 5 tot 6 gecertificeerde tennisopleidingen komen, die ook financiële hulp krijgen van de KNLTB. En wordt het niet tijd om het topsportklimaat te verbeteren door een veel betere basis te krijgen door veel meer sport in schoolverband? Het past in de discussie in het onderwijs om te komen tot veel meer individualistische  leerroutes, waar ook tijd voor sport in moet zitten. Laten sportverenigingen en scholen de handen ineen slaan en samen veel meer faciliteiten creëren voor fanatieke en ambitieuze sporters. Ik zie uit naar een bezoek aan Roland Garos of Wimbledon waar Tjerk één van zijn pupillen begeleid!

Tot slot

Hard werken zal het altijd winnen van talent, behalve als het talent hard gaat werken! Een ‘tegeltjeswijsheid’ die past bij Tjerk Bogtstra. Het boek is mede zo leesbaar geworden door schrijver Robert Misset. Voor iedereen die iets heeft met tennis of wil leren over coaching en teamvorming is dit boek zeer de moeite waard.

Michiel Verbeek, 22 februari 2015

Plaats een reactie

* Verplicht

Uw naam *
E-mailadres * (Uw gegevens worden met zorg bewaard en niet gepubliceerd of verstrekt aan derden)
Vertificatiesleutel
Captcha
Neem bovenstaande vertificatiesleutel over *
Bericht *