Michiel Verbeek

08 mrt

 Wat is goed bestuur? Goed bestuur kent ten minste 9 onderdelen.


Goed bestuur en goede bestuurders zijn gericht op consensus. Niet als alleenzaligmakend doel en daarmee stevige standpunten uit de weg gaand. Het gaat niet om de gemakkelijke weg ergens in het midden van extremen te gaan zitten. Gericht op consensus betekent een inspanningsverplichting om mensen te informeren en te overtuigen. Het betekent een houding van rekening houden met de ander. Aandacht voor het krachtenveld waarin men opereert. Inzicht hebben in de voordelen voor de één en vaak tegelijkertijd nadeel voor de ander.

 

Het bestuur moet transparant zijn. Betrokkenen en belangstellenden moeten kunnen volgen wat het bestuur doet. Openheid van zaken en niet in achterkamertjes zaken bedisselen. Transparantie heeft consequenties voor informatievoorziening. Zonder goede informatievoorziening kunnen derden niet goed volgen wat het bestuur doet.

 

Goed bestuur en goede bestuurders zijn gericht op participatie van betrokkenen en belangstellenden. Het komt zelden voor dat iedereen tevreden is over de uitkomst van een bestuurlijk/politiek proces. Indien men invloed heeft kunnen uitoefenen op het proces naar het besluit, zal het uiteindelijke besluit beter geaccepteerd worden. Participatie helpt vaak bij het verkrijgen van draagvlak.

 

Een goede bestuurder geeft goed voorbeeld en houdt zich dus aan regels. Regels zijn er niet voor de regels. Regels zijn er om problemen op te lossen. Indien er een situatie is waar de regel het achterliggende doel eerder frustreert dan bevorderd zal de goede bestuurder aan de slag gaan om te komen tot wijziging van die regel.

 

Een goed bestuur en goede bestuurders zijn responsief. Een responsieve bestuurder kan goed luisteren en heeft een open houding. Kan adequaat reageren. Dat betekent zich inleven in de vraag of het probleem van de ander. De reactie zal getuigen van het inlevingsvermogen. Een responsieve bestuurder zal een zorgvuldige afweging maken over alle relevante vragen en belangen en zal altijd verantwoording afleggen over de ingenomen standpunten en besluiten.

 

Goed bestuur is billijk en inclusief. Billijkheid heeft te maken met redelijkheid en rechtvaardigheid. Dus nooit zomaar iets doen of besluiten. De inclusiviteit is een bouwsteen van de redelijkheid en rechtvaardigheid en heeft te maken met het overzien van consequenties voor anderen of andere beleidsterreinen. Inclusief denken gaat ervan uit dat welzijn niet verkregen kan worden ten koste van iets of iemand anders of zonder iemand anders, maar alleen verkregen kan worden door ook andermans welzijn te bevorderen.

 

Goed bestuur is effectief en efficiënt en dus gericht op resultaten, op maatschappelijke effecten. Daarbij zal verstandig omgesprongen moeten worden met de middelen.

 

Goed bestuur heeft aandacht voor integraal beleid, of te wel rekening houden met de samenhang der dingen. Maar waar liggen de grenzen bij integraal beleid? In steeds meer disciplines is aandacht voor systeemdenken. Bij het oplossen van problemen moet niet slechts een probleem worden beschouwd en daar een antwoord voor worden gevonden, maar is het nuttig om een compleet systeem in beeld te brengen. Welke mensen, elementen en aspecten zijn allemaal betrokken bij het systeem. Voor een duurzame oplossing van een probleem is het essentieel om aandacht te hebben voor het systeem. Iedere organisatie, maar ook ieder probleem is een systeem. Systemen bestaan uit onderdelen die elkaar beïnvloeden. Op het moment dat je aandacht hebt voor een heel systeem is de kans groot dat je patronen in het systeem ontdekt. Daar dien je rekening mee te houden als je met interventies iets wil veranderen.

 

Goed bestuur en goede bestuurders zijn altijd bereid om verantwoording af te leggen voor hun daden. Dat biedt anderen de kans om het rendement van de bestuurder te beoordelen.

 

Michiel Verbeek, 8 maart 2015

 

 

Plaats een reactie

* Verplicht

Uw naam *
E-mailadres * (Uw gegevens worden met zorg bewaard en niet gepubliceerd of verstrekt aan derden)
Vertificatiesleutel
Captcha
Neem bovenstaande vertificatiesleutel over *
Bericht *